Sau dịp lễ: cất đồ, ghi lại, và mấy việc ít ai nhớ

Phần chuẩn bị cho một dịp lễ thì ai cũng nhớ. Phần sau lễ thì thường là dọn qua loa rồi ai về việc nấy, và mấy thứ đáng làm bị bỏ lại.

Hậu quả không thấy ngay. Nó hiện ra vào dịp sau: mở hộp đồ lễ ra thì mốc, tìm cái khay không thấy, và không ai nhớ năm ngoái mua gì ở đâu.

Ngay trong ngày: ba việc không để qua đêm

Đồ ăn. Cất vào tủ lạnh sớm, chia hộp nhỏ cho nguội nhanh và dễ hâm lại từng phần. Món để ngoài cả buổi trong thời tiết nóng thì bỏ — tiếc một mâm còn hơn cả nhà đau bụng.

Lửa và điện. Kiểm hương đã tàn hẳn chưa, nến đã tắt chưa, ổ cắm cắm thêm cho dịp lễ đã rút chưa. Đây là lúc dễ quên nhất vì nhà đang đông và ai cũng mệt.

Rác. Vỏ hộp, lá gói, đồ dùng một lần — gom và đưa ra ngoài trong ngày. Để qua đêm là kiến và mùi.

Đồ lễ dùng lại được: rửa, phơi, rồi mới cất

Đây là chỗ hay hỏng nhất, và hỏng theo cách rất phổ biến: cất lúc còn ẩm.

Khay, mâm, lọ, chân đèn, khăn trải — rửa sạch, lau khô rồi phơi cho thật ráo trước khi xếp vào hộp. Đồ gỗ và đồ đồng cất ẩm thì dịp sau mở ra là mốc hoặc xỉn.

Đồ kim loại thì lau khô hẳn, và nếu cất lâu thì bọc giấy mềm chứ đừng bọc kín trong túi ni lông.

Nến còn dở, hương còn thừa thì để nơi mát, đừng để chỗ nắng — nến chảy dính vào nhau là bỏ cả hộp.

Ghi lại vài dòng khi còn nhớ

Mười phút này đổi lấy rất nhiều tiện cho dịp sau, và hầu như không ai làm.

Ghi vào sổ nhà hoặc vào điện thoại: mua gì ở đâu, hết bao nhiêu, nấu bao nhiêu thì vừa, cái gì thừa, cái gì thiếu.

Thêm một dòng về người: ai tới, ai bận không tới được, ai đã giúp việc gì.

Dịp sau mở ra đọc là biết phải mua bao nhiêu và gọi ai trước. Không ghi thì mỗi năm lại ước lượng lại từ đầu, và năm nào cũng thừa một món, thiếu một món.

Đồ khách mang tới và đồ mình mượn

Hai nhóm này rất hay thất lạc, vì lúc đông người thì mọi thứ đặt tạm rồi quên.

Đồ khách để quên — gom một chỗ, chụp ảnh gửi vào nhóm gia đình. Làm trong ngày thì ai cũng nhận ra đồ mình; để một tuần thì thành đồ vô chủ.

Đồ mình mượn — bàn ghế, nồi lớn, khay, ô dù. Trả sớm, và trả sạch. Đây là chuyện nhỏ mà ảnh hưởng thật tới việc lần sau có mượn được nữa không.

Hộp đựng của người ta — khách mang đồ tới bằng hộp riêng thì trả lại hộp, đừng giữ. Nghe vụn nhưng rất hay bị quên.

Hoa và đồ tươi

Hoa tàn thì bỏ sớm, đừng để tới lúc nước trong lọ đổi màu — mùi nước hoa hỏng ám vào phòng lâu hơn mình tưởng.

Trái cây bày lâu thì xem kỹ trước khi ăn, nhất là phần đáy tiếp xúc với đĩa. Món đã bày nhiều giờ trong phòng ấm thì cân nhắc.

Lá gói, lá lót thì bỏ ra ngoài chứ đừng để trong nhà qua đêm — chúng phân huỷ nhanh và hút ruồi muỗi.

Nhìn lại một lượt trước khi khép dịp

Một vòng năm phút quanh nhà, nhìn mấy chỗ đã bị xáo trong dịp lễ:

• Đồ đã dời đi có trả về chỗ cũ chưa
• Bàn ghế mượn thêm có chắn lối đi không
• Thảm, chiếu trải thêm có bị trơn hay vướng chân không
• Chỗ hương khói có tàn rơi, sáp đổ chưa lau không

Với nhà có trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi thì vòng này quan trọng hơn hẳn, vì nhà vừa đổi bố trí và người ta đi lại theo thói quen cũ.

Tiền bạc: chốt sổ lúc còn nhớ

Dịp lễ là lúc tiền ra vào nhiều đường: người này mua đồ, người kia trả tiền xe, người nọ ứng trước rồi chưa ai tính lại.

Để vài hôm là không ai nhớ rõ, và chuyện tiền giữa người nhà mà nhớ mập mờ thì dễ gợn. Nên chốt trong ngày hoặc ngày hôm sau, lúc mọi người còn nhớ mình đã chi gì.

Cách gọn: một người gom hoá đơn và ghi ra một danh sách, gửi vào nhóm gia đình. Không cần chi li từng đồng, chỉ cần rõ ai đã ứng bao nhiêu.

Nếu có khoản ai đó không muốn lấy lại thì để họ nói ra, đừng tự giả định hộ. Giả định hộ là chỗ hiểu lầm hay bắt đầu.

Cảm ơn và nhắn lại

Phần này không nằm trong danh sách việc nhà nhưng nó là thứ người ta nhớ lâu nhất.

Nhắn một câu cho người đã tới, đã giúp, hoặc đã gửi đồ — trong một hai ngày, khi chuyện còn mới. Nhắn chung cả nhóm cũng được, nhưng người giúp nhiều thì nên nhắn riêng.

Người ở xa không về được thì gửi vài tấm ảnh. Đó thường là thứ họ mong nhất, và nó giữ cho người vắng mặt vẫn thấy mình thuộc về dịp đó.

Còn nếu trong dịp có chuyện không vui — ai đó giận, ai đó nói lỡ lời — thì đây cũng là lúc hợp để gỡ, khi mọi thứ còn nhẹ. Để lâu thì nó thành chuyện của dịp sau.

Ba điều gọn lại

Một. Ba việc không để qua đêm: cất đồ ăn, kiểm lửa điện, đưa rác ra ngoài.

Hai. Đồ lễ phải khô hẳn rồi mới cất. Cất lúc còn ẩm là dịp sau mở ra thấy mốc — đây là cách hỏng phổ biến nhất.

Ba. Ghi vài dòng khi còn nhớ: mua gì ở đâu, hết bao nhiêu, nấu bao nhiêu thì vừa, ai tới ai giúp. Không ghi thì năm nào cũng ước lượng lại từ đầu.